Blogpost

Stop met de rekenrente en stap over op individuele pensioenpotten

In de NRC schreef emeritus hoogleraar Economie Van Praag op 26 mei over ‘gelovigen in een onhoudbaarheidsdogma’ die angst zouden zaaien over ons pensioenstelsel. Hij doelt daarmee onder andere op de SER, die met een studie naar de toekomst van ons pensioenstelsel een doorstart gaf aan deze al ellenlang lopende discussie. Bij het lezen van zijn stuk komen ongewild associaties met Mohammed Saïd al-Sahaf op, de Irakese minister van Informatievoorziening die terwijl Amerikaanse tanks door Bagdad rolden bleef volhouden dat er helemaal niets aan de hand was. Ironisch genoeg geeft Van Praag met zijn stuk precies aan waarom we zo snel mogelijk ons verouderde en ondoorzichtige systeem aan de kant moeten schuiven.

 

Van Praag begint met een veelgehoorde en even zo vaak weerlegde aanklacht tegen de rekenrente. Deze veelgebruikte redenatie (ook populair bij bijvoorbeeld Paul Ulenbelt en Henk Krol) gaat ervan uit dat de rekenrente veel te laag zou zijn en op die manier verantwoordelijk is voor een kunstmatig lage dekkingsgraad. Omdat de rekenrente inderdaad een vitale rol speelt in ons pensioenstelsel is er lang over nagedacht en veel over gedebatteerd. Na wikken en wegen (en politieke druk om te versoepelen) is door de DNB een systematiek ontwikkeld die recht doet aan de belangen van de verschillende generaties. Hoe zit het nu met de rekenrente? Omdat de uitkeringen die pensioenfondsen mensen beloven ver in de toekomst liggen, is de vraag ‘hoeveel geld is nodig om deze uitkering te voldoen’ van groot belang. Keert een pensioenfonds nu te veel uit doordat zij met een te hoge rente rekent, dan kunnen de beloftes naar toekomstige generaties niet nagekomen worden. Dat pensioenfondsen met de ‘risicovrije’ rekenrente moeten werken is dus juist een gevolg van het systeem waarbij we uitgaan van collectieve potten met voor de deelnemer een min of meer zekere aanspraak.

 

Van Praag wijst de marktrente, zoals die door DNB wordt gebruikt, af en stelt in plaats daarvan voor om een rekenrente van 3% te gebruiken. Dit kan echter nooit een oplossing zijn, aangezien dit percentage niet onderbouwd is. Ongeacht welke rekenrente wordt aangedragen, altijd zullen hetzij de jongeren hetzij de ouderen zich benadeeld voelen, als dat al niet voor beiden geldt. Zeker wanneer een rekenrente zonder enige onderbouwing wordt ingevoerd, dan zal het effect een eeuwige discussie tussen jong en oud zijn die de solidariteit ondermijnt. Als Van Praag af wil van de huidige rekenrente, dan zou hij dus juist net als D66 moeten pleiten voor een stelselherziening waarbij iedereen een individuele pensioenpot krijg. In deze kwestie is het van tweeën één.

 

Het tweede belangrijke punt wat Van Praag probeert te maken is dat het niet nodig is om over te stappen op individuele eigendomsrechten. Zijn belangrijkste argument daarbij is dat jongeren niet betalen voor ouderen, maar dat het met de huidige rentestand juist de ouderen zijn die waarde overdragen naar de jongeren. Op die laatste stelling valt (historisch) wel wat af te dingen, maar omwille van de discussie zullen we er voor nu in mee gaan. Door die bewering bevestigt Van Praag juist waarom we zo snel mogelijk over moeten naar individuele eigendomsrechten. De herverdeling die wij hebben ingebouwd in ons systeem is immers zo ingewikkeld en ondoorzichtig, dat jongeren denken dat zij benadeeld worden terwijl ouderen denken dat zij de prijs betalen voor de jongeren. Dit is fnuikend voor het vertrouwen in het systeem en de bereidheid om mee te doen in ons pensioensysteem, terwijl we door de individuele pensioenpotten collectief te beleggen het belangrijkste voordeel van het huidige systeem behouden.


Kortom, Van Praag beargumenteert zonder het zelf te onderkennen haarfijn waarom het voorstel van D66 eigenlijk heel logisch is. Door over te stappen op individuele pensioenpotten die we collectief beleggen, zijn in één klap af van het ondoorzichtige en ingewikkelde systeem vol impliciete herverdelingskeuzes.  

 

Elene Walgenbach, voorzitter Jonge Democraten

Jurjen Hoekstra, pensioenwoordvoerder Jonge Democraten

 

Een korte versie van dit artikel verscheen vandaag (4 juni 2016) in NRC

Submit to FacebookSubmit to Google BookmarksSubmit to Twitter

JD Blog

Stel je kandidaat!

Stel je kandidaat voor het Landelijk Bestuur! Het is vanaf nu mogelijk om je kandidaat te stellen voor het Landelijk Bestuur. Tijdens het Zomercongres in Rotterdam (16 t/m 18 juni 2017) zullen hier...

Lees meer...

zaterdag 27 mei 20:00
Bestuur Interesse Borrel Sessie (BIBS) - Landelijk
maandag 29 mei 20:00
Wat is er terecht gekomen van de millenniumdoelen? - Utrecht
dinsdag 30 mei 19:30
Nederland als belastingparadijs? - Leiden-Haaglanden
dinsdag 30 mei 20:00
Betaalbaarheid van de zorg - Limburg
dinsdag 30 mei 20:00
Arend Jan Wonink – Groningen International - Groningen
woensdag 31 mei 19:30
Tegenpolen Anne-Fleur en Yernaz Ramautarsing - Rotterdam
woensdag 31 mei 20:00
Team Avond - Brabant
vrijdag 02 juni 18:00
Kokkerellen met de Haagsche Rebellen - Landelijk

» Bekijk volledige kalender

Vul hieronder je emailadres in om een link te krijgen waarmee je je aan kunt melden voor de nieuwsbrieven van de Jonge Democraten en waarmee je je abonnementen kunt wijzigen.

» Bekijk eerdere nieuwsbrieven

Twitter

Jonge Democraten Online

FacebookLinkedInTwitterYouTube

© 2017 Jonge Democraten