Blogpost

Rekentrucs bieden geen oplossing voor pensioentekort

De Nederlandse pensioenfondsen staan er niet goed voor. Het gemiddelde pensioenfonds zal sterk moeten korten op de pensioenuitkeringen.  Pensioenfondsbestuurders zijn daarom een lobby begonnen om de rekenregels voor pensioenfondsen aan te passen. Donderdag nog pleitte Dick Sluimers de baas van de grootste pensioenbelegger van Nederland, APG, in deze krant voor verhoging van de rekenrente. Minister Kamp lijkt dit serieus te overwegen. Een aanpassing van de rekenrente zou echter onrechtvaardig zijn voor jonge werknemers.

De Nederlandse pensioenfondsen staan er niet goed voor. Het gemiddelde pensioenfonds zal sterk moeten korten op de pensioenuitkeringen.  Pensioenfondsbestuurders zijn daarom een lobby begonnen om de rekenregels voor pensioenfondsen aan te passen. Donderdag nog pleitte Dick Sluimers de baas van de grootste pensioenbelegger van Nederland, APG, in deze krant voor verhoging van de rekenrente. Minister Kamp lijkt dit serieus te overwegen. Een aanpassing van de rekenrente zou echter onrechtvaardig zijn voor jonge werknemers.

Naast de AOW sparen de meeste werknemers in Nederland via hun werk gezamenlijk voor een aanvullend pensioen. Samen sparen kan voordelen bieden, maar de vraag hierbij is hoe je er als samenleving voor zorgt dat zo’n gezamenlijke spaarpot eerlijk verdeeld wordt. Aangezien ouderen hun geld eerder krijgen dan jongeren lonkt bijvoorbeeld het gevaar dat, als er te veel wordt uitgekeerd, jongere werknemers daarvan later de dupe zijn. Hierdoor ontstaat de kans dat verschillende generaties elkaar continu in de haren vliegen over wie wat krijgt. Het is daarom noodzakelijk dat er rechtvaardige en heldere regels zijn die bepalen hoe het geld verdeeld wordt. En daar kan nu iets mis gaan.

De dekkingsgraad van het pensioenfonds speelt een centrale rol in het verdelingsvraagstuk. Dit is de verhouding tussen het vermogen dat het fonds in kas heeft en de som van alle pensioenen die het fonds heeft toegezegd en dus moet gaan betalen. Omdat het geld grotendeels in de toekomst pas wordt uitgekeerd mag het pensioenfonds bij haar vermogen bovendien een rendement optellen. Als de toegezegde pensioenen lager zijn dan het geld in kas plus het verwachte rendement, dan is de dekkingsgraad hoger dan 100%. In dat geval mogen de pensioenen van de huidige gepensioneerde volledig worden uitgekeerd of zelfs worden verhoogd. Is de dekkingsgraad beneden de 100% dan is er een tekort en zullen de uitkeringen moeten worden verlaagd. Dit zijn de huidige spelregels. Het risico is anders dat er later te weinig in kas is om de jongere deelnemers ook van pensioen te kunnen voorzien.

Echter, de crux zit in het berekenen van het toekomstig rendement. Dit is lastig. Om dit te berekenen wordt op nu gebruik gemaakt van de rente op risicovrije beleggingen. Dit rendement kan objectief worden waargenomen op de financiële markten. Deze rentes staan op dit moment erg laag: de rente voor 6 maanden ligt dicht bij nul, en de rente voor bijvoorbeeld 30 jaar ligt rond de 2 procent. Dit heeft er mede voor gezorgd dat dekkingsgraden op een historisch dieptepunt zijn beland. Pensioenfondsen voeren daarom een stevige lobby in Den Haag. Zij willen dat Minister Kamp besluit een hogere rente te gaan hanteren. Dit is slechts een eenzijdig verhaal, alleen iets veranderen aan de dekkingsgraden zorgt niet voor een eerlijke en rechtvaardige verdeling van het geld in een pensioenpot. Daarvoor is een integrale aanpak nodig met verschillende maatregelen.

Toch stellen Dick Sluimers en met hem vele pensioenfondsbestuurders dat het enkel aanpassen van de rekenrente nu gerechtvaardigd is. Dit omdat pensioenbeleggers meer rendement zullen halen dan deze lage rente. Zij beleggen immers niet alleen in risicovrije beleggingen. Hier wordt echter een denkfout gemaakt. De rekenrente is niet bedoeld om de beste voorspelling te zijn van het rendement op de eigen beleggingen, die kan namelijk willekeurig hoog gekozen  worden door veel risico te nemen. De rekenrente moet juist ervoor zorgen dat, hoe het pensioenfonds ook belegd, het rendement en risico eerlijk wordt verdeeld. De risicovrije rente heeft als bijzondere eigenschap dat die hiertoe leidt.

De achterliggende techniek is vrij ingewikkeld, maar het is intuïtief te begrijpen waarom de risicovrije rente zo’n bijzondere rol vervult. Hoeveel geld er aan de huidige gepensioneerden mag worden uitgekeerd wordt bepaald door de dekkingsgraad. Als de dekkingsgraad wordt berekend op basis van hogere verwachte rendementen kan er nu meer geld worden uitgekeerd. Dit hogere verwachte rendement is echter een vergoeding voor het hogere risico dat een fonds loopt in de toekomst. De huidige gepensioneerden dragen dit risico niet, maar jongeren uiteraard wel.

Dick Sluimers beweert echter dat ook juist jongeren benadeeld worden door te rekenen met de risicovrije rente. Pensioenfondsen zouden hierdoor minder risicovol gaan beleggen. Het werkelijke beleggingsbeleid staat echter volledig los van de rekenrente. Pensioenfondsen hebben ook nu er gerekend wordt met de risicovrije marktrente alle vrijheid om te beleggen in aandelen en bedrijfsobligaties en doen dit ook. Sluimers spreekt bijvoorbeeld van hoge rendementen afgelopen jaar, terwijl ook toen gerekend werd met risicovrije rente. Door met de risicovrije rente te rekenen zorgen we er echter voor dat jongeren niet alleen het risico dragen, maar ook de eventuele vergoeding daarvoor in de vorm van een hoger rendement. Dit is wel zo eerlijk.

Na alle schandalen bij de banken, woningcorporaties en andere instellingen is het eigenlijk onbegrijpelijk dat Minister Kamp een versoepeling van de regels überhaupt overweegt. Op het moment van de waarheid de regels aanpassen is in ieder geval niet het juiste medicijn. In plaats van opportunistische maatregelen zou de minister zich moeten richten op structurele hervorming van het pensioenstelsel zodat we in de toekomst niet meer zo erg in de problemen komen als nu. Het alleen veranderen van de dekkingsgraad is dan geen optie. Een integrale en complete aanpak is nodig. Geen half werk.

Nikie van Thiel – Voorzitter Jonge Democraten

Dennis Wiersma – Voorzitter FNVJong

IJmert Muilwijk – Voorzitter CNV Jongeren

Submit to FacebookSubmit to Google BookmarksSubmit to Twitter

JD Blog

Onze campagnehelden

De voorbereidingen van de campagne voor Gemeenteraadsverkiezingen en het referendum over de Sleepwet zijn in volle gang. De afdelingscampagneleiders, het campagneteam en het Landelijk Bestuur zijn ...

Lees meer...

vrijdag 24 november 18:30
Maandborrel en Algemene Afdelingsvergadering! - Amsterdam
vrijdag 24 november 20:00
De BuitenBubbelBorrel met Bestuur Brongers in Maastricht - Limburg
zaterdag 25 november 10:00
Day of the Middle East - Landelijk
zaterdag 25 november 12:00
Bezoek JuLi’s Bremen aan Groningen - Groningen
maandag 27 november 19:30
Masterclass debat - Amsterdam
maandag 27 november 19:45
Training Manipulatie en Framing - Arnhem-Nijmegen
maandag 27 november 20:00
Motieschrijfavond - Utrecht
dinsdag 28 november 19:30
Politiek Poker - Leiden-Haaglanden

» Bekijk volledige kalender

Vul hieronder je emailadres in om een link te krijgen waarmee je je aan kunt melden voor de nieuwsbrieven van de Jonge Democraten en waarmee je je abonnementen kunt wijzigen.

» Bekijk eerdere nieuwsbrieven

Jonge Democraten Online

FacebookLinkedInTwitterYouTube

© 2017 Jonge Democraten